Steun ons en help Nederland vooruit

dinsdag 5 mei 2015

Een korte blik op de geschiedenis van D66 in Oisterwijk.

De jaren zeventig en de eerste deelname aan de gemeenteraadsverkiezingen

Bij de eerste gemeenteraadsverkiezing in 1970 na de landelijke oprichting door Hans van Mierlo , heeft D66 ook in Oisterwijk meegedaan met de verkiezingen.  Veel weten we er niet van. Wel dat er drie kandidaten op de lijst stonden en dat D66  met een niet onverdienstelijk uitslag van  4,2 %  geen   raadszetel wist te bemachtigen.
In 1974 vormen Pvda, PPR en D’66 één gezamenlijk lijst. Gezamenlijk gingen ze de strijd aan tegen de lokale partijen die toen heersten in de gemeentepolitiek. Op lijst 5 met een wervende folder (klik naar pdf) . Hier zien we dat de eerste acht op de lijst PvdA-ers zijn, dan volgen vier PPR-ers en tenslotte staan op 13 en 14 de D’66 ers Arie Vermeulen en Wim Moleman. Een progressief Oisterwijk avant la lettre. Maar de vier zetels die gewonnen werden gingen allemaal  naar de PvdA.
De samenwerking was van korte duur. In 1978 doet D66 evenals  PPR niet meer mee. Wel zien we dat Arie Vermeulen is overgestapt naar PvdA en wordt verkozen tot raadslid.

De periode van het redelijk alternatief

Eind jaren zeventig breekt landelijk Jan Terlouw door met zijn redelijk alternatief. Dat had ook zijn effect  in het dorp Oisterwijk. Onder de stuwende kracht van voorzitter Piet Dusée is er weer leven ontstaan in de afdeling en komt via een restzetel  d’66 in 1982 in de gemeenteraad. Raadslid Hans van der Meijs betrad soms de raadszaal, met raadsstukken nog in een ongeopende envelop, maar was een smaakmaker voor de politiek. Hij vertrok uit Oisterwijk. Met landelijk slechte peilingen en Gerrit Mooring als lijsttrekker verloor in 1986 d’66 zijn zetel en verdween uit de raad.  De lokale afdeling kon zich niet onttrekken uit de moeilijke periode die d’66 doormaakte. Er bleven nog maar een paar leden over en uiteindelijk werd de afdeling eind jaren tachtig opgeheven.

De paarse jaren negentig

Dan volgt een nieuwe bloeiperiode in de jaren negentig die begint met het initiatief van Rick Heijstee voor een  heroprichting van de afdeling. Op 6 november 1992 wordt op een buitengewone vergadering door voorzitter Victor Bekkers van D66 Tilburg de afdeling D66 Oisterwijk opnieuw geboren. Landelijk heeft D66 de wind in de zeilen en in mei 1994 kondigde D66 een frisse wind aan in de Oisterwijkse politiek. Onder aanvoering van Paul van Kerkhoven werden twee zetels behaald en belande D66 in het college samen met VVD en Gemeente Belangen (GB). Nieuw voor die tijd was dat de nummer 2 Will van Roessel wethouder werd en niet de lijsttrekker.  Er zouden later nog meer duale voorproefjes van D66 volgen.

Als gevolg van de herindeling tussen Oisterwijk en Moergestel werden er op 27 november 1996 vervroegde gemeenteraadsverkiezingen gehouden. Vermalen onder het lokale geweld van de strijd tussen Partij Gemeente Belangen (PGB) en nieuwkomer Algemeen Belang (AB) verloor D66 een zetel. Omdat een poging met Algemeen Belang mislukte werd D66 daarvoor in tweede instantie toch uitgenodigd door CDA, VVD en PGB zodat uiteindelijk Will van Roessel tot zijn verrassing zijn   wethouderschap mocht voortzetten. De gemeenteraad bestond inmiddels uit zeven partijen: CDA, VVD, PvdA, GL, D66 , Partij Gemeente Belangen (PGB) en Algemeen Belang (AB). Onder het toen nog monistische stelsel ontstond de unieke situatie dat  D66 geen stem had in de raad. De enige raadszetel werd immers door  Will van Roessel als wethouder achter de bestuurstafel bezet. Dat werd tijdens de algemene beschouwing op creatieve wijze opgelost door het raadslid Will van Roessel zijn eerste termijn achter een spreekstoel uit te laten spreken. Opnieuw een duaal voorproefje van D66. Landelijk  werd toen nog door commissie Elzinga nagedacht  over het scheiden van machten en invoering van duale stelsel op lokaal niveau.
De gemeenteraadsverkiezingen van maart 1999 leverde opnieuw één zetel op. Dit keer geen volwaardige maar via de restzetelverdeling binnen gehaald. D66 doet een stap terug maar blijft met ondertekening van het bestuursakkoord wel deelnemen aan de coalitie van CDA, VVD, Gemeente Belangen en nieuw toetreder PvdA. Will van Roessel wordt dit keer “gewoon” raadslid  en kan rekenen op een actieve steunfractie.

Rol en positie van D66 in Oisterwijk marginaliseert.

In 2002 herhaalt D66 zijn huzarenstukje. Via de restzetelverdeling werd de raadszetel behouden. Will van Roessel blijft raadslid maar de D66 fractie kan zich opmaken voor de nieuwe rol als oppositiepartij. Daarin bevindingen zich ook PvdA , GroenLinks  en VVD. Het onwaarschijnlijk geachte  politieke huwelijk tussen Partij Gemeente Belangen en Algemeen Belang had zich dan toch  voltrokken en samen met de CDA werd een nieuw college gevormd.  Een moeilijke periode voor D66 in Oisterwijk want als kleinste, zevende partij is Will van Roessel telkens als laatste aan het woord. Ook landelijk neemt de populariteit van de partij verder af als gevolg van deelname aan kabinet Balkende II.   Lokaal is dat met opzeggingen van leden voor de afdeling D66 in Oisterwijk ook merkbaar.

Oprichting van PrO.

Het hebben van dezelfde oppositierol en de ervaring dat je afzonderlijk met één of twee raadszetels  geen vuist kon maken richting het lokale geweld van PGB en GB en het lokaal sterk gewortelde CDA bracht de drie progressieve partijen D66, PvdA en GL in de loop van de raadsperiode 2002-2006 tot het besef en idee om de krachten te bundelen.  Bestuurlijk en politiek zijn er gesprekken gevoerd en uiteindelijk heeft dat er toe geleid dat de lokale afdelingen van de drie partijen in een ledenvergadering hebben ingestemd met de oprichting van een nieuwe lokale partij: Progressief Oisterwijk (PrO). De eerste gemeenteraadsverkiezingen in maart 2006 zijn zeer succesvol verlopen. Met zeven zetels werd PrO de grootste partij en realiseerde zij met openbare coalitieonderhandelingen en een wethouder van buiten direct vernieuwing binnen de Oisterwijkse politiek. Rick Heijstee was in de periode van 2006 t/m 2010 het herkenbare D66 gezicht binnen de raadsfractie van PrO. Ook in 2010 en in 2014 heeft D66 binnen de samenwerking met PrO meegedaan aan de gemeenteraadsverkiezingen.